Τα τελευταία χρόνια η ψηφιακή πρόσβαση έχει καταστεί βασικό στοιχείο της καθημερινότητας των πολιτών. Η επικοινωνία με το κράτος, οι τραπεζικές συναλλαγές, οι υπηρεσίες υγείας, η εκπαίδευση και η εργασία, ακόμη και η ψηφιακή ψυχαγωγία μεταφέρονται ολοένα και περισσότερο στο διαδίκτυο. Για τους περισσότερους απο εμάς, η σύνδεση στο διαδίκτυο δεν αποτελεί πλέον πολυτέλεια, αλλά αναγκαιότητα και τρόπο ζωής. Ωστόσο, για τους εγκλωβισμένους και επανεγκατεσταθέντες κατοίκους του Κορμακίτη, η πρόσβαση αυτή γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη.
Το τελευταίο διάστημα παρατηρείται αυξανόμενη αδυναμία σύνδεσης σε διαδικτυακές υπηρεσίες που υπάγονται στην Κυπριακή Δημοκρατία. Πλατφόρμες κρατικών υπηρεσιών, τραπεζικά συστήματα, εκπαιδευτικοί ιστότοποι και άλλες βασικές ψηφιακές δομές παρουσιάζουν περιορισμένη ή και ανύπαρκτη λειτουργικότητα για χρήστες που συνδέονται από διευθύνσεις IP που προέρχονται απο τα κατεχόμενα. Το φαινόμενο αυτό δεν είναι τυχαίο ούτε απλώς τεχνικό σφάλμα, αποτελεί αποτέλεσμα συνειδητών πρακτικών φραγής.
Ο βασικός λόγος αυτής της πρακτικής εντοπίζεται στην αυξημένη συχνότητα κυβερνοεπιθέσεων που προέρχονται από τουρκικές διευθύνσεις IP. Κυπριακές και ελληνικές ιστοσελίδες, καθώς και δίκτυα παρόχων διαδικτύου, έχουν βρεθεί επανειλημμένα στο στόχαστρο οργανωμένων ή ημι-οργανωμένων ομάδων χάκερ, προκαλώντας ανησυχία σε κρατικούς και ιδιωτικούς φορείς. Η απάντηση σε αυτή την απειλή υπήρξε σε αρκετές περιπτώσεις η οριζόντια φραγή (μπλοκάρισμα) μεγάλων γεωγραφικών περιοχών IP, ως μέτρο άμεσης άμυνας.
Εδώ όμως αναδεικνύεται ένα σοβαρό κοινωνικό και ανθρωπιστικό ζήτημα. Οι κάτοικοι του Κορμακίτη, λόγω της γεωγραφικής και πολιτικής πραγματικότητας της περιοχής, εξυπηρετούνται από υποδομές διαδικτύου που εμπίπτουν σε αυτές ακριβώς τις φραγές.
Έτσι, ενώ οι περιορισμοί στοχεύουν στην αντιμετώπιση κυβερνοεπιθέσεων, στην πράξη επηρεάζουν πολίτες που δεν έχουν καμία σχέση με παράνομες ή επιθετικές δραστηριότητες. Το αποτέλεσμα σαφώς είναι μια μορφή «ψηφιακής απομόνωσης», η οποία δυσχεραίνει την επαφή τους με το κράτος, την οικονομική τους δραστηριότητα και την πρόσβασή τους σε βασικές υπηρεσίες.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο τεχνικό αλλά και βαθιά κοινωνικό. Θίγει ζητήματα ισότητας, δικαιωμάτων και ουσιαστικής πρόσβασης σε δημόσιες υπηρεσίες. Όταν ένας πολίτης αδυνατεί να εισέλθει σε μια κρατική πλατφόρμα, να υποβάλει μια αίτηση ή να διαχειριστεί μια τραπεζική του συναλλαγή, δεν πρόκειται απλώς για ενόχληση, αλλά για περιορισμό συμμετοχής στην ίδια την κοινωνική και διοικητική ζωή.
Διάσταση που αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα όταν εξεταστεί υπό το πρίσμα της επανεγκατάστασης νεαρών ανθρώπων στον Κορμακίτη. Η σύγχρονη καθημερινότητα —εργασία εξ αποστάσεως, ηλεκτρονικές σπουδές, ψηφιακές συναλλαγές, ακόμη και η κοινωνική ζωή – βασίζεται σε σταθερή και αξιόπιστη διαδικτυακή σύνδεση. Όταν η πρόσβαση αυτή είναι ασταθής ή περιορισμένη, σε συνδυασμό με την ήδη προβληματική παροχή ηλεκτρικού ρεύματος, δημιουργεί συνθήκες που δύσκολα μπορούν να χαρακτηριστούν σύγχρονες ή ελκυστικές για νέους ανθρώπους και νέες οικογένειες.
Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος: η έλλειψη βασικών υποδομών αποθαρρύνει την επιστροφή και την εγκατάσταση νεότερων γενεών, ενώ η απουσία τους καθιστά ακόμη δυσκολότερη την αναζωογόνηση της κοινότητας και τη βιώσιμη ανάπτυξή της.
Good design is making something intelligible and memorable. Great design is making something memorable and meaningful.
Dieter Rams
